Bón phân, phòng bệnh theo 5 giai đoạn của cây

Bà con hay hỏi tôi: "Cây này bón phân gì, bao nhiêu?" Tôi luôn hỏi lại: cây đang ở giai đoạn nào?
Cùng một cây cà phê, lúc ra hoa khác lúc nuôi trái. Cùng một vườn, cà phê khác chanh dây. Phân bón cũng như thuốc bảo vệ thực vật phải tùy giai đoạn, tùy cây mà tính cho hợp lý. Đây là việc tôi thấy dễ nhưng bà con thấy khó, vì bà con hay làm theo thói quen.
Năm giai đoạn tôi luôn nhìn
- Sinh trưởng. Cây con, cây mới trồng hoặc mới phục hồi. Lo bộ rễ trước, đất phải tơi, có hữu cơ.
- Phát triển. Cây ra thân, cành, lá. Đây là lúc cây cần đạm nhiều, nhưng vẫn phải cân đối, bón dồn đạm thì cành lá tốt mà yếu.
- Ra hoa. Giai đoạn nhạy cảm nhất. Thời tiết thất thường, thiếu nước hay bón sai lúc là hoa rụng, mất cả vụ.
- Đậu trái. Cây cần dinh dưỡng nuôi trái, giữ trái. Lúc này hay gặp rụng trái non, sốc nhiệt mùa nắng.
- Thu hoạch. Thu xong là lúc cây kiệt sức nhất. Bón hữu cơ, nuôi lại rễ để cây hồi sức cho vụ sau.
Phòng bệnh đi cùng dinh dưỡng
Tôi không tách chuyện bón phân với chuyện phòng bệnh. Cây được nuôi cân đối từ sớm thì ít bệnh hơn hẳn. Cây đói hay cây "no lệch" đều dễ bệnh.
Vậy nên mỗi lần đi vườn, kỹ thuật Hoàng Long xem cả ba thứ một lúc:
- Cây đang ở giai đoạn nào
- Lá, trái, gốc có dấu hiệu bệnh gì không
- Đất có đủ ẩm, có chai không, đã bón gì trước đó
Rồi mới tính phân gì, thuốc gì, liều bao nhiêu, bón lúc nào.
Vì sao tôi không đưa một công thức chung
Quy trình đầy đủ cho từng loại cây rất dài. Tôi có thể ghi ra một bảng "cà phê bón thế này", nhưng nó sẽ sai với nửa số vườn đọc được. Vườn 1 ha khác vườn 100 ha, đất đỏ khác đất xám, vườn mới trồng khác vườn kinh doanh mười năm.
Tùy giai đoạn, tùy cây mà tính toán hợp lý. Làm theo thói quen là mất tiền mà cây không khỏe.
Bà con muốn tính cho đúng vườn nhà mình, gửi ảnh cây, cho biết giống cây, tuổi cây và đã bón gì gần đây qua Zalo của Hoàng Long.

