Chỉ bón NPK: vì sao đất chai, rễ yếu
Hơn 20 năm đi vườn, thói quen sai tôi gặp nhiều nhất là: chỉ bón NPK cho cây để lấy năng suất, không quan tâm phân hữu cơ.
Bón vậy thì năm đầu, năm hai cây vẫn xanh, trái vẫn nhiều. Bà con thấy được nên năm sau bón tiếp, bón nhiều hơn. Nhưng đất thì không nói được, tới khi nó "lên tiếng" thì đã muộn.
Chỉ bón NPK lâu năm thì vườn bị gì
- Chai đất. Đất cứng lại, nước tưới xuống chảy tràn chứ không ngấm, mùa khô càng thấy rõ.
- Rễ không khỏe. Đất chai thì rễ khó ăn sâu, rễ tơ ít, cây hút phân kém dù bón nhiều.
- Tuổi thọ cây ngắn lại. Cây bị "ép" năng suất mà gốc không được nuôi thì mau già, mau cỗi.
- Hay bị bệnh. Cây yếu từ rễ thì sâu bệnh tìm tới, bà con lại tốn thêm tiền thuốc.
Không phải bỏ NPK
Nhiều người nghe tôi nói vậy tưởng tôi khuyên bỏ phân hóa học. Không phải. NPK vẫn cần, nhất là mùa khô cây cần đạm để ra thân cành lá, nuôi trái, phục hồi sau thu hoạch.
Cái sai là chỉ bón NPK. Cách tôi khuyên bà con:
- Hữu cơ làm nền. Bón phân hữu cơ, tốt nhất là hữu cơ vi sinh, để đất tơi xốp, giữ ẩm, giữ dinh dưỡng, có hệ vi sinh sống quanh rễ.
- Khoáng bón cân đối. NPK bón theo tuổi cây, theo giai đoạn sinh trưởng và theo điều kiện đất của từng vườn, không bón theo thói quen hay theo nhà bên cạnh.
- Đất phải đủ ẩm. Phân hữu cơ vi sinh bón vào đất khô thì vi sinh không sống được, phí tiền.
Hữu cơ ngày xưa và bây giờ
Hồi tôi mới khuyên bà con làm hữu cơ, khó lắm. Chi phí cao, công nghệ chưa phát triển, hiệu quả lại thấp, bà con nghi là đúng. Tôi phải phối hợp với Hội Nông dân tỉnh tặng phân cho bà con xài thử, để bà con tự thấy.
Bây giờ khác rồi. Sản phẩm hữu cơ cải tiến nhiều, chất lượng so với phân hóa học tôi chấm cỡ 8 tới 10 phần. Bón hữu cơ làm nền, vườn khỏe lâu, bà con đỡ tốn thuốc về sau.
Đất khỏe thì rễ mạnh, rễ mạnh thì vườn xanh. Bón cho đất trước, rồi mới bón cho cây.
Vườn nhà mình đang bị chai, rễ yếu mà chưa biết bắt đầu từ đâu, bà con chụp ảnh gốc, ảnh đất gửi qua Zalo cho Hoàng Long, kỹ thuật sẽ xem giúp.
